سفیرسابق ایران در اردن:
مختصات شیعه تنها در قالب بحثهای تمدنی و تئوریک خلاصه نمیشود
ایکنا , 11 آذر 1393 ساعت 10:43
تاریخ و اندیشه: مصلحزاده با تأکید بر این مطلب که مختصات شیعه تنها در قالب بحثهای تمدنی و تئوریک خلاصه نمیشود به نقش استثنایی رهبران دینی به ویژه شیعیان اشاره کرد و گفت: جرج جرداق به این نکته اذعان دارد که رهبران شیعه در تراز با رهبران مسیحی در بالاترین درجه قرار دارند.
تاریخ و اندیشه: مصطفی مصلح زاده، سفیرسابق ایران در اردن عصر دوشنبه، ۱۰ آذر در دومین دوره آموزشی شیعهشناسی با عنوان حقیقت جاوید که در دانشگاه اراک برگزار شد، گفت: در خصوص ژئوپلتیک شیعه باید محور و موقعیتهای سه گانه تاریخی، جغرافیایی، مبحث استراتژی در سیستم بینالملل و فکری و تئوریک را مورد تحلیل و واکاوی قرار دهیم.
وی با بیان این مطلب که دوره تاریخی به ۵ بخش هخامنشی تا ساسانیان، دوره تمدن مسلمانان از قرن هفتم تا ۱۳، ۲۵۰ سال حکومت مغولها، ۵۰۰ سال دوره استقلال ایران از صفویه تا پایان پادشاهی پهلوی و دوره آخر هم دوره جمهوری تفکیک کرد.
مصلحزاده با اشاره به این نکته که تمدن اسلامی و مسلمانان از قرن هفتن اغاز و تا قرن ۱۳ به اوج و تکامل خود رسیده است، اظهار کرد: ویلدورانت در کتاب تاریخ تمدن از این دوران بهعنوان دوران طلایی مسلمانان یاد میکند؛ لذا این دوران دارای ویژگیها و خصایصی است که بیش از ۸۰۶ ریاضیدان و فیزیسین را به جامعه بشری معرفی کرده است.
وی در ادامه ضمن بیان این مطلب که از قرن ۱۵ تا ۲۰ میلادی ما افول تمدن را در مسلمانان شاهد هستیم، اضافه کرد: این افول دستخوش عوامل خارجی گرفت که باید مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد.
دوران طلایی تمدن مسلمانان با عصر تاریکی اروپائیان همزمان بود
وی چالش اصلی در جهان معاصر را بین تمدن غرب و اسلام عنوان کرد و با اشاره به اینکه سرنوشت آینده تاریخ در گرو این چالش قرار دارد، افزود: دوران طلایی تمدن مسلمانان با عصر تاریکی اروپائیان همزمان بود؛ اما در ابتدای قرن ۱۵ میلادی که رخداد بزرگ رنسانس به وقوع میپیودند مسلمانان افول کرده و زمان اوج غرب فرا می رسد.
سفیر سابق ایران در اردن در پاسخ به این سؤال که علل رشد مسلمانان و به وجود آمدن تمدن اسلامی چیست؟، اظهار کرد: در سال ۶۲۱ میلادی انقلابی شگرف و بینظیر با بعثت نبی مکرم اسلام(ص) در مدینه رخ داد و این مهم آغازی برای ایجاد تمدنی بینظیر بود.
وی با بیان این مطلب ایجاد تمدن مسلمانان دارای دو عامل مهم از جمله ساختاری و تئوریک بود، اظهار کرد: انقلاب مدینه تمامی ساختارهای نهادینه شده در امپراطوریهای روم، ایران، چین، یونان و عربستان در خصوص تبعیض نژادی، طبقاتی و جنسیتی را لغو کرد.
مصلحزاده درادامه گفت: انقلاب مدینه با استفاده از آیات قرآنی و بیانات گهربار پیامبر(ص) تمامی امتیازات متعلق به مجموعه اشرافیت را از بین برده و برای تمامی افراد از حقوق شهروندی یکسان قائل شد.
وی با اشاره به این مطلب که انقلاب ساختاری که در مدینه رخ داد پتانسیلی و انرژی از خود آزاد کرد که تاکنون نیز ادامه داشته و برای تمامی جوامع پاسخگوست، اظهار کرد: این انقلاب سیستم دنیا را دگرگون کرد و آغازی برای تحولی ژرف و شگرف به وجود آورد.
مصلحزاده همچنین تئوریک را از دیگر فرایندهای رشد مسلمانان بیان کرد و گفت: با به وقوع پیوستن این انقلاب مهم تحرک و هیجان زیادی در دوستداران علم و دانش بنیان نهاد؛ چراکه این انقلاب تحصیل و کسب علم را برای تمامی افراد لازم و ضروری دانسته و تمامی افراد را به فراگیری علوم در دورترین نقاط از جمله چین گوشزد کرده است.
وی ادامه داد: انقلاب مدینه بازه زمانی آموزش را از مهد تا لحد بیان کرده و برای تکمیل این مهم تکریم از مقام معلم را سرلوحه آموزش قرار داده است و دوستداران علم و دانش را به احترام گذاردن به معلمان ولو غیرمسلمان باشند تأکید کرده است.
مصلحزاده در بخش دیگر از سخنان خویش به افول تمدن مسلمانان نیز اشاره و به تحلیل عوامل ان پرداخت و گفت: افول تمدن مسلمانان از عوامل داخلی برخوردار نبود؛ لذا با رخ دادن جنگ های صلیبی در اواخر قرن ۱۱ و اوایل قرن ۱۲ میلادی که به مدت ۲۰۰ سال به طول انجامید سبب شد تا این تمدن افول پیدا کند.
وی در خصوص دوران افول تمدن غرب اروپائیان، اظهار کرد: یکی از مهمترین علل افول غرب حمله وایکینگها به روم غربی در سال ۴۹۶ میلادی و دخالت کلیسا در امور داخلی و اجرای تئوریکهای تمدنسوز باعث شد اروپا سیر نزولی را در پیش گیرد.
مصلحزاده تصریح کرد: هر تمدنی برای رشد و پویایی باید از منابع سه گانه نیروی انسانی، مالی، علمی و تکنولوژیک برخوردار باشد؛ ازاین رو اروپا ۲ منبع نخست را در زمان رنسانس از کشورهای آمریکا و جنوب آفریقا به دست آورد و زمینه رشد و ترقی خود را فراهم کرد.
وی در ادامه ضمن اشاره به اینکه اروپا برای رشد منابع علمی خود را از دانشمندان ایرانی و مسلمانان گرفتند، اضافه کرد: باتوجه به این مطلب که در دوران طلایی تمدن مسلمانان دانشگاههایی همچون قرناطه، الازهر و بغداد مکانی برای تغذیه فکری و علمی اروپاییان محسوب میشود؛ بنابراین دانشمندان اروپایی که در عصر رنسانس به بعد از جمله دانشمندان متبحر غرب محسوب میشوند علوم و دانش به زبان عربی را به زبان خود ترجمه کرده بدون اینکه نامی از نویسنده ذکر کرده باشند.
مصلحزاده با بیان اینکه اروپاییان با حضر شدن در محضر اساتید مسلمانان به علوم و فنون علمی دست پیدا کردند؛ اما حاضر نشدند اسم این مهم را انتقال علم از مسلمانان به اروپاییان قلمداد کنند؛ بلکه از این دوران یعنی قرون ۱۵ تا ۲۰ بهعنوان تولد دوباره علم استفاده می کند.
وی در بخشی از سخنان خویش به نقش اصلی ایرانیان در تمدن مسلمانان اشاره کرد و گفت: بیشک بسیاری از دانشمندان، ادبا، شاعران و اساتید دانشگاهی از ایران زمین بوده و افتخارات بسیاری را برای مسلمانان به ویژه شیعیان کسب کردند؛ چراکه با تحقیق و بررسی متوجه خواهیم شد که اکثریت بزرگان دوره تمدن مسلمانان شیعه و ایرانی هستند.
رئیس سابق ایران در اردن اظهار کرد: مختصات تئوریک و مراکز بزرگ علمی بنیانش در تمدن مسلمانان و توسط شیعیان نهادینه شد؛ مسلمانان با نبوغ فکری و خلاقیات شگرفی که از خود نشان دادند تاکنون بهعنوان بزرگان علوم مختلف در جهان معرفی میشوند.
وی با بیان این نکته که نسبت مختصات تئوری با تئوریهای دیگر تنها تئوری تمدنی نیست، اضافه کرد: مختصات تئوری در بخشهایی همچون انسانشناسی شیعه با محورهای چهارگانه بدسرشتی انسان، تئوری دوگانه سرشتی انسان، تئوری بیسرشتی و نیکسرشتی انسان مطرح است؛ بنابراین تئوری که علمای شیعه مطرح کردند در موضوع نیک سرشتی مورد تحلیل و بررسی قرار داده و تفاوتهای فاحش این مقوله با مباحث کاربردی در سیستم حکومتی را مورد واکاوی قرار داده است.
مصلح زاده ادامه داد: شهید مطهری بهعنوان یکی از بزرگترین فیلسوفان قرن بیستم در خصوص ۱۰ نظریه فیلسوفان و جامعهشناسان غربی و در مقابله با فلسفه سوسیالیزم و لیبرالیزم یک تنها در خصوص مباحثی همچون انسانشناسی، جامعهشناسی، فلسفه تایخی، جهانشناسی، نگاه عرفانی به جهان، نگاه افتصادی، نظام ارزشی ـ اخلاقی، شناختشناسی و روابط بینالملل نظریه ارائه کرده است.
وی با تأکید براین مطلب که مختصات شیعه تنها در قالب بحثهای تمدنی و تئوریک خلاصه نمیشود به نقش استثنایی رهبران دینی به ویژه شیعیان اشاره کرد و گفت: جرج جرداق، نویسنده مسیحی در قیاسی که بین رهبران شیعه با مسیحیت انجام داد به این نکته اذعان دارد که رهبران شیعه در تراز با رهبران مسیحی در بالاترین درجه قرار دادند و در رأس آنان میتوانیم به حضرت علی(ع) اشاره کرد.
رئیس سابق ایران در اردن در پایان، به نقش مسلمانان در بیداری اسلامی سالهای اخیر نیز اشاره کرد و افزود: شیعیان با تبعیت از ائمه اطهار(ع) در بیداری اسلامی و بیرون راندن متجاوزان از سرزمینهای مسلماننشین نقش بسزایی را ایفا میکنند.
کد مطلب: 1611
آدرس مطلب: https://heyatdoc.ir/vdca.6n6k49ni65k14.html