مقامات دولتی انگلیس گزارش دادند که تعداد شهروندان انگلیسی ملحق شده به داعش نسبت به سال پیش افزایش یافته است؛ اما شگفتی در این است که بیش از همه زنان مایل به پیوستن به این گروه افراطی هستند. چه کششی در این گروه تروریستی وجود دارد که زنان را مایل به جنگیدن در کنار آنها میکند؟
داعش در رفتار با زنان سیاست یک بام و دو هوا دارد. از یک طرف آنها را افراد حقیر میشمارد که هنگام انتقام در جنگهای خود از اشیا هم کمتر هستند. در شهر موصل عراق توسط ارتش داعش بازار جنسی تشکیل داده شده که سال گذشته دختران ایزدی را به دام میانداخت و در بین آنها دختربچههای کم سن و سال وجود داشتند. البته برخی از دختران توانستند از چنگ آنها پا به فرار بگذارند. یکی از همین دختران فراری گفت که داعش ما را برای فروش به بازار میبرند و در آنجا ارتشیان مختلف ما را میخرند. هر چقدر که گریه میکنیم و به دست و پایشان میافتیم فایدهای ندارد.
از طرف دیگر داعش برای زنان چنان نقشهای ترسیم میکند که بسیاری از زنان حاضر میشوند برای ملحق شدن به آنها خانه و کاشانه خود را رها سازند. کاترین براون، از استادان علوم اسلامی در یکی از دانشگاههای لندن میگوید که داعش برای تأسیس حکومت جدید خود حضور زنان را لازم میداند، از این رو میخواهد که زنان بین آنها باشند.
داعش در ماه فوریه امسال سندی به زبان عربی منتشر ساخت که خلافت آنها با خلافت ۱۴ قرن پیش مطابقت دارد و مخاطب اصلی آنها زنان عرب کشورهای خلیج فارس و خاورمیانه است. البته برخی از مفاد این سند، از فهم بسیاری از غربیان به دور است. در این سند آمده است که قانوناً ازدواج دختر نه ساله جایز است و بیشتر دختران ۱۶ و ۱۷ ساله باید ازدواج کنند. زیرا در اوج جوانی و تحرک هستند.
ایمن دین که از اعضای پیشین القاعده است، این ایدئولوژی را با دقت مطالعه میکند. وی باور دارد که نگاه داعش با القاعده و طالبان متفاوت است. وی میگوید برخلاف طالبان داعش میخواهد دولتی به اصطلاح اسلامی تأسیس کند که ریشههای محکم داشته باشد. از این رو نه تنها از آمریکا و اروپا بلکه از آسیای مرکزی هم افراد را جمعآوری میکند. برای دادن کار، به زبانهای مختلف آگهی میدهد. به مسلمانان میگوید که زندگی مصون در غرب را رها کرده و به آنها ملحق شوند.
بسیاری از مردم این پیامها را نادیده میگیرند؛ اما زنان تحت تاثیر آنها قرار میگیرند. مثلا زنان شرق لندن مایل به ازدواج با جنگجویان داعش شدهاند. زیرا به نظر آنها داعش میتواند به آنها جایگاهی والا در اجتماع عطا کند.
ایمن دین میگوید که در این قضیه مسائل رومانتیک نقش مهمی دارند که به سرانجام دردناکی منجر میشود. مردی که جنگجو میشود ضمانت زندگیاش یک یا دو ماه است. پس تکلیف این زنی که با او ازدواج کرده است چه میشود؟ به عزا مینشیند تا مدت عده تمام شود و اگر باردار شود این مدت طولانیتر خواهد بود. باز با جنگجوی دیگری ازدواج میکند او هم میمیرد و زن دوباره به عزا مینشیند. این امری خوشایند نیست. بلکه زندگی فلاکتبار است.
داعش برخلاف طالبان و القاعده به زنان خود اجازه داده است تا در عرصه رسانه فعال باشند. شاید مشهورتر از همه اقصی محمود، دختر فراری ۲۲ ساله گلاسکو باشد که خود را «املید» نامید. او به این دلیل در انگلستان مشهور است که به شهروندان انگلیسی مشورت میدهد که خانواده خود را کوچک یا بزرگتر کنند و به داعش ملحق شوند.
ماهرخ علی، اهل نروژ که در دانشگاه آکسفورد تحصیل میکند نیز پایان نامهای با موضوع «نقش داعش در دولت اسلامی» نوشته است، وی میگوید که سیاست مدبرانهای در پیش گرفته شده است برای فعال بودن زنان در داعش هر روز به طرفداری از داعش ده هزار تویت میآید که به ظاهر زنان غربی مایل به ملحق شدن به آنها هستند.
ناظران بر این عقیده هستند که زنانی که در مرزهای ترکیه تحت تسلط داعش زندگی میکنند، خیلی زود از نقش تفویضشده خود مایوس میشوند. زنان مجرد را معمولا در خانههایی محفوظ به همراه هم زبانان خود نگهداری میکنند و در آنجا به آنها علوم مذهبی تدریس میشود و زبان عربی آموزش داده میشود. در همین دوران خیلی زود برای آنها شوهر انتخاب میشود. همچنین به آنها وعده شرکت در خط مقدم و جبهه و حمل سلاح به آنها داده میشود. اما تعداد کمی از آنها در دستههای نگهبانی مشغول میشوند و یا به گشت زنی میپردازند و نسبت به رعایت دستورات اسلامی سختگیری میکنند. این زنان نسبت به پوشش اسلامی به زنان دیگر فشار میآورند و به آنها شلاق میزنند.
کاترین براون میگوید که زنان گشتی، زنان شیرده را شکنجه میدهند و ستمها و وحشیگریهای داعش مایه ذلت و رسوایی آنها در سراسر دنیا شده است. اما نکته نگران کننده این است که خلافت آنها از بین رفتنی به نظر نمیرسد. بنده از ایمن دین پرسیدم که آیا اکنون هم داعش برای بقای خود حضور زنان را مهم میداند؟ او در پاسخ گفت که کاملا! و نظر دیگری وجود دارد. آنها بخشی از جامعه هستند. آنها در بخشهای مختلف بهداشت، آموزش و حتی مالیات نقش مهمی ادا میکنند. از این رو برای ثبات داعش بسیار مهم میباشند.
نویسنده: فرینک گاردنر، خبرنگار امور امنیتی بیبیسی