ایران زمین - احیا: مسجد حیدریه قزوین که در طرح بلوار شهید انصاری قرار گرفته است در معرض خطر و آسیب است. البته این در حالی است که محمدعلی حضرتیها، مدیر اداره میراثفرهنگی قزوین در گفت و گوی با خبرگزاری ها گفته است «هیچ کسی حق نزدیک شدن به مسجد و مدرسه تاریخی حیدریه را ندارد». در حالی که در ماجرای میدان امیرچخماق نیز سازمان میراث فرهنگی وارد قصه شد و موضع خود را صراحتا مبنی بر مخالفت با دفن شهدا در میدان امیرچخماق اعلام کرد. ولی گوش شنوایی بود؟
مدرسه و مسجد حیدریه که فیالواقعی شناسنامهای برای قزوین بشمار میرود در حایل در معرض تخریب قرار گرفته که از دوره سلجوقی تا به حال رپا بوده است.
درباره این مسجد و تاریخ کهنی که بنایش به دوش میکشد ناصر تکمیل همایون در مراسم رونمایی از کتاب «اودلاجان» که در اولین بانک ایران واقع در تیمچه اکبریه تهران برگزار شد گفت: ناراحتی عمیقی دارم از اینکه مسجد حیدریه با کتیبههای سلجوقی اش باقی مانده هایی از دوره صفویه را می خواهند به بهانه تعریض خیابان تخریب کنند.
وی ادامه داد: این تخریب بزرگترین جنایت در حق میراث فرهنگی ایران است. شهرداری قزوین اصرار د ارد که با تفسیر ماده ۵ این مسجد را تخریب کند. اداره کل میراث فرهنگی نیز دلایل خود را آورده است. با این خیابان بندی ها مسجد بلاغی و حمام سیستان نیز از بین میرود و مقبره حمدالله مستوفی نیز آسیب می بیند آن هم فقط برای شکل گیری یک خیابان.
اين مسجد در زمان صفويه هم داير و آباد بوده، ولى به تدريج خراب شده است. گچبرىهاى اين مسجد با زيبايى و فريبندگى خاص خود، مهارت و استادى و هنرمندى استادان آن زمان را نشان مىدهند. اين بنا به تمامى از آجرهاى تراش خورده ساخته شده و درز آجرهاى آن به شکل زيبايى با گچ بندکشى شده است. ميان گچبرىها و آجرکارىهاى اين مسجد، تناسب و هماهنگى وجود دارد.
اين مسجد يکى از نمونههاى کامل چهارتاقى به ابعاد ۱۰/۳۰ متر بوده است که با کمى تغيير به شکل کنونى درآمده است. محراب آن از لحاظ طرح و نوع کار، از بهترين نمونههاى هنر محرابسازى و يکى از باشکوهترين محرابهاى دورهٔ سلجوقى به شمار مىرود. در درون محراب، سورههايى از قرآن کريم با گچ در زمينهٔ آبى نوشته و تکرار شده است. زمينهٔ محراب و کتيبههاى آن به رنگ آبى است.
کتيبههاى کوفى موجود از شکاهکارهاى هنر خطاطى با گچ است. در اطراف محراب - در ميان نوارهاى موازى حاشيه آن - شش کتيبه به خط نسخ و خط کوفى جاى گرفته است. کتيبههاى کوفى آن به شکل کوفى گلدار، کوفى گل و برگدار و کوفى پيچيده، از نظر فرم و حالت، جلوهگر يک دنيا زيبايى هنرمندانهاند. از جمله تزئينات ديگر اين بنا، هشت طاقنماى گوشههاى آن است. گنبد بلند مسجد در گذشته فرو ريخته و به جاى آن، بر روى مسجد، سقف شيروانى زدهاند.
با توجه به اظهارات این جامعه شنا و تاریخ نگار کشورمان و همینطور بیانات رئیس سازمان میراث فرهنگی استان قزوین، میبایست آن کسانی که طرح بلوار شهید انصاری را در انداختهاند پاشخگو باشند که چرا از قبل تدابیری به خرج ندادهاند که چنین مشکلی پیش نیاید. یا اینکه هم اکنون قرار است چطور این مشکل را برطرف خواهند کرد.
میشود با توجه به سخنان ناصر تکمیل همایون و اتفاقاتی که در یزد و در میدان امیرچخماق افتاد این نتیجه را گرفت که اگر مسئولین امر در این مورد نیز دست به روشنگری نزنند و از عملکرد و صرف نظر نکنند میبایست منتظر اعتراضات مردمی برای حفظ هویت تاریخییشان ماند.